Borçtan Kurtulma Duası: Tirmizî ve Ebû Dâvûd'daki Dualar

Borçtan kurtulma duası, ödenmesi güçleşen bir borcun altından kalkabilmek ve borcun getirdiği kaygıdan kurtulmak için Allah'tan yardım istemektir. Borç, insanın gününü de gecesini de meşgul eden bir yük olabilir. Hz. Peygamber de borcun ağırlığından Allah'a sığınmış ve ashabına bu konuda dualar öğretmiştir.

Bu yazıda Tirmizî'deki "Allâhümme'kfinî" duasını, Ebû Dâvûd'da geçen ve sabah akşam okunan borç duasını, Buhârî'deki borçtan sığınma dualarını, ayrıca borçla ilgili âyet ve hadisleri kaynak numaralarıyla birlikte anlatıyoruz.

WhatsApp'tan Hemen Yazın

1. "Allâhümme'kfinî" duası (Tirmizî, Daavât 110)

Tirmizî'nin rivayetine göre, borcunu ödeyemeyen bir köle Hz. Ali'ye gelerek yardım istemiştir. Hz. Ali ona şöyle demiştir: "Sana Resûlullah'ın bana öğrettiği birkaç kelime öğreteyim mi? Üzerinde Sîr dağı kadar borç olsa bile Allah onu senin yerine öder." Ardından şu duayı öğretmiştir (Tirmizî, Daavât 110; hadis no. 3563):

Okunuşu: "Allâhümme'kfinî bi-halâlike an harâmik, ve ağninî bi-fadlike ammen sivâk."

Anlamı: "Allah'ım! Helalinle beni haramından müstağni kıl ve lütfunla beni senden başkasına muhtaç etme."

Tirmizî bu hadis için "hasen garîb" değerlendirmesini yapar. Duanın iki cümlesi borç meselesinin iki yönünü birden ele alır: Helal kazancın yetmesi ve kişinin insanlara muhtaç olmaması.

Duanın anlamı üzerine

Duada önce helal rızkın yeterli olması istenir. İnsan çoğu zaman geliri yetmediği için borçlanır; borcu kapatmak için de yeni borçlara girer. "Helalinle beni haramından müstağni kıl" cümlesi, bu döngüden çıkmak için helal kazancın bereketlenmesini ister. İkinci cümle ise kişinin onurunu korur: "Beni senden başkasına muhtaç etme."

2. Sabah akşam okunan borç duası (Ebû Dâvûd)

Ebû Saîd el-Hudrî'nin anlattığına göre Hz. Peygamber bir gün mescide girdiğinde Ebû Ümâme adında bir sahâbîyi namaz vakti dışında orada oturur görmüş ve sebebini sormuştur. Ebû Ümâme, "Beni saran kaygılar ve borçlar yüzünden" demiştir. Hz. Peygamber ona, sabah ve akşam okuduğunda kaygısını giderecek ve borcunu ödetecek bir söz öğretmiştir (Ebû Dâvûd, 1555):

Okunuşu: "Allâhümme innî e'ûzü bike mine'l-hemmi ve'l-hazen, ve e'ûzü bike mine'l-aczi ve'l-kesel, ve e'ûzü bike mine'l-cübni ve'l-buhl, ve e'ûzü bike min ğalebeti'd-deyni ve kahri'r-ricâl."

Anlamı: "Allah'ım! Kaygıdan ve üzüntüden sana sığınırım. Acizlikten ve tembellikten sana sığınırım. Korkaklıktan ve cimrilikten sana sığınırım. Borcun bastırmasından ve insanların baskısından sana sığınırım."

Rivayetin sonunda Ebû Ümâme, bunu yaptığını, Allah'ın kaygısını giderdiğini ve borcunu ödettiğini söyler. Bazı hadis âlimleri bu rivayetin senedini zayıf bulmuştur; ancak duanın aynısına çok yakın bir metin Buhârî'de sahih olarak yer alır.

3. Buhârî'deki borçtan sığınma duaları

Borcun ağırlığından sığınma (Buhârî, 6369)

Enes b. Mâlik'in rivayetine göre Hz. Peygamber sık sık şöyle dua ederdi:

Okunuşu: "Allâhümme innî e'ûzü bike mine'l-hemmi ve'l-hazen, ve'l-aczi ve'l-kesel, ve'l-cübni ve'l-buhl, ve dala'i'd-deyni ve ğalebeti'r-ricâl."

Anlamı: "Allah'ım! Kaygıdan ve üzüntüden, acizlikten ve tembellikten, korkaklıktan ve cimrilikten, borcun ağırlığından ve insanların baskısından sana sığınırım."

Günahtan ve borçtan sığınma (Buhârî, 2397)

Hz. Âişe'nin rivayetine göre Hz. Peygamber namazda "Allâhümme innî e'ûzü bike mine'l-me'semi ve'l-mağrem" derdi; yani "Allah'ım! Günahtan ve borçtan sana sığınırım." Kendisine borçtan neden bu kadar çok sığındığı sorulunca, borçlu kişinin konuştuğunda yalan söyleyebildiğini, söz verdiğinde sözünden dönebildiğini belirtmiştir. Bu hadis, borcun yalnızca maddi değil, ahlaki bir yük de olabileceğini gösterir.

Borç hakkında âyet ve hadisler

Ödeme niyeti

Ebû Hüreyre'nin rivayetine göre Hz. Peygamber şöyle buyurmuştur: "Kim insanların malını ödeme niyetiyle alırsa Allah onun ödenmesini sağlar; kim de telef etmek niyetiyle alırsa Allah onu telef eder" (Buhârî, 2387). Bu hadis, borçtan kurtulma duasının en önemli şartının samimi bir ödeme niyeti olduğunu gösterir.

Borçluya kolaylık

Kur'an, borç verenlere de bir yol gösterir: "Eğer eli darda olan birisi borçlu ise eli genişleyene kadar beklemek gerekir. Şu da var ki, bağışlamanız, eğer bilirseniz sizin için daha hayırlıdır" (Bakara 280, Diyanet Kur'an Yolu meali). Borçlu olan kişi, alacaklısıyla açık konuşup süre istemeyi bu âyetin ışığında düşünebilir.

Tevekkül ve çıkış yolu

Talâk sûresi 2-3. âyetler sıkışmış hisseden herkese ümit verir: "Kim Allah'a saygısızlıktan sakınırsa, Allah ona bir çıkış yolu gösterir. Ve ona hiç beklemediği yerden rızık verir. Kim Allah'a dayanıp güvenirse Allah ona yeter."

Borçtan kurtulma duası nasıl okunur?

1. Sabah ve akşam: Ebû Dâvûd'daki "Allâhümme innî e'ûzü bike mine'l-hemmi ve'l-hazen…" duası.
2. Farz namazlardan sonra: Tirmizî'deki "Allâhümme'kfinî bi-halâlike an harâmik, ve ağninî bi-fadlike ammen sivâk" duası.
3. Namazda, selamdan önce: "Allâhümme innî e'ûzü bike mine'l-me'semi ve'l-mağrem."
4. Gecenin son üçte birinde: Borcun ödenmesi için kendi cümleleriyle dua etmek (Buhârî, 1145).
5. Gün içinde: Talâk 2-3 ve istiğfar.

Hadislerde bu dualar için belirli bir sayı bildirilmemiştir; düzenli ve samimi bir şekilde okunmaları esastır.

Dua ile birlikte atılacak adımlar

Borçtan kurtulma duası, borcu ödemek için yapılan planla birlikte anlam kazanır. Giderleri gözden geçirmek, öncelikli borçları belirlemek, alacaklılarla açık konuşmak ve yeni borçlanmadan kaçınmak bu planın parçalarıdır. Hadiste anlatılan "ödeme niyeti" de bu adımlarla somut hâle gelir.

Borcun getirdiği kaygı bazen uykuyu ve iştahı bile etkiler. Böyle anlarda Âl-i İmrân sûresi 173. âyetteki "Hasbünallâhü ve ni'me'l-vekîl" (Allah bize yeter, O ne güzel vekildir!) cümlesini tekrar etmek kalbi sakinleştirir. Kaygının yerini plana ve duaya bırakması, borçtan kurtulma sürecinin en önemli adımlarındandır.

Cihan Ali Hoca ile kişiye özel dua

Borç sıkıntısı yaşayan ve bu süreçte manevi olarak desteklenmek isteyen kişiler Cihan Ali Hoca ile görüşebilir. İlk görüşme WhatsApp veya telefonla yapılır; durumunuz dinlendikten sonra size uygun dua ve âyetler, okuma vakitleri ve günlük düzen belirlenir. Görüşmeler online yapılır; Türkiye'den ve yurt dışından ulaşabilirsiniz.

Sıkça sorulanlar

Borçtan kurtulmak için hangi dua okunur?

Tirmizî'deki "Allâhümme'kfinî bi-halâlike an harâmik, ve ağninî bi-fadlike ammen sivâk" duası (Daavât 110; 3563) en bilinen borç duasıdır.

Sabah akşam okunan borç duası hangisidir?

Ebû Dâvûd'daki (1555) "Allâhümme innî e'ûzü bike mine'l-hemmi ve'l-hazen…" duasıdır; benzer metin Buhârî'de (6369) de geçer.

Borç duası kaç kere okunur?

Hadislerde belirli bir sayı bildirilmemiştir; dualar sabah, akşam ve namazlardan sonra düzenli olarak okunur.

Borcu ödeme niyetinin önemi nedir?

Buhârî'deki rivayete göre ödeme niyetiyle borç alan kişinin borcunun ödenmesini Allah sağlar (Buhârî, 2387).

Borç sıkıntısı için kişiye özel dua yapılır mı?

Evet. Cihan Ali Hoca ile WhatsApp veya telefonla ilk görüşme yapılarak size uygun dua düzeni belirlenebilir.

İlgili yazılar: Para, bolluk ve bereket duası · Rızık açma duası · Sıkıntı duası · Hacet duası

Kaynaklar: Tirmizî, Daavât 110 (3563); Ebû Dâvûd, 1555; Buhârî, 6369; Buhârî, 2397; Buhârî, 2387; Buhârî, 1145; Kur'an Yolu Meali, Bakara 280; Talâk 2-3; Âl-i İmrân 173

WhatsApp'tan Hemen Yazın Hemen Ara: +90 531 994 60 07

İlgili hizmet: Metafizik uzmanı ile online görüşme