İstihare Namazı ve Duası: Kılınışı, Okunuşu ve Anlamı

İstihâre, sözlükte “hayırlı olanı istemek” demektir. Terim olarak, yapılması düşünülen bir işte Allah katında hayırlı olanın nasip edilmesini iki rekât nafile namaz ve dua ile istemeyi ifade eder. Dayanağı, Câbir b. Abdullah’ın rivayet ettiği ve Buhârî’nin Sahîh’inde yer alan hadistir: Hz. Peygamber istihâreyi, Kur’an’dan bir sure öğretir gibi işlerin tamamında öğretirdi.

Bu yazıda istihâre namazının kılınışını, Buhârî’deki istihâre duasının Arapça metnini, okunuşunu ve anlamını, hangi işlerde ve ne zaman yapıldığını ve rüya ile ilgili yaygın kanaatleri TDV İslâm Ansiklopedisi’ne dayanarak bulacaksınız.

WhatsApp'tan Hemen Yazın

İstihare hadisi

Câbir b. Abdullah şöyle anlatır: Resûlullah bize, Kur’an’dan bir sure öğretir gibi bütün işlerimizde istihâreyi öğretir ve şöyle derdi: “Biriniz bir işe niyet ettiğinde farz dışında iki rekât namaz kılsın, sonra şu duayı okusun…” Hadisin sonunda Hz. Peygamber, duayı yapan kişinin bu sırada ihtiyacını da söylemesini bildirmiştir (Buhârî, Teheccüd 25, No. 1166; Daavât 49, No. 6382).

İstihare duası Arapça yazılışı, okunuşu ve anlamı

Arapça metin Buhârî’deki Câbir rivayetinden (No. 1166) aktarılmıştır. Rivayette râvi, “ve âkıbeti emrî” (işimin sonu) yerine Hz. Peygamber’in “âcili emrî ve âcilih” (işimin yakın ve uzak geleceği) demiş olabileceğini de belirtir; iki ifade de okunabilir.

Duada “hâze’l-emra” (bu iş) denilen yerde, hadisteki “ihtiyacını söylesin” ifadesi gereği istihâre yapılan iş kalben düşünülür veya adıyla söylenir. Örneğin “bu evlilik”, “bu iş teklifi”, “bu yolculuk” gibi.

İstihare namazı nasıl kılınır?

1. Niyet: Hakkında karar verilecek iş için istihâre namazı kılmaya niyet edilir.
2. İki rekât namaz: Hadiste belirtildiği gibi farz dışında iki rekât nafile namaz kılınır. Hadiste rekâtlarda belirli bir surenin okunması belirtilmemiştir; Fâtiha’dan sonra bilinen herhangi bir sure okunabilir.
3. Dua: Namazdan sonra, TDV İslâm Ansiklopedisi’ne göre tercihen hemen ardından ve kıbleye dönerek, eller kaldırılıp dua âdâbına uyularak istihâre duası okunur.
4. İşin belirtilmesi: Dua sırasında “bu iş” denilen yerde istihâre yapılan iş düşünülür veya söylenir.

TDV İslâm Ansiklopedisi’ne göre dört mezhep istihâre duasının bu niyetle kılınan iki rekât nafileden sonra okunmasının en uygun usul olduğunda birleşir. Mâlikî ve Şâfiî mezheplerine göre herhangi bir namazdan sonra da okunabilir. Hanbelîler dışındaki üç mezhebe göre namaz kılmak mümkün değilse yalnız dua ile de yetinilebilir.

İstihare namazı ne zaman kılınır?

İstihâre namazı kerahat vakitleri dışında her zaman kılınabilir. Belirli bir gece veya saatle sınırlı değildir. Kişi bir karara varamazsa Hanefî, Mâlikî ve Şâfiî âlimleri, Münâvî’nin Feyzü’l-kadîr’de naklettiği bir Enes b. Mâlik rivayetine dayanarak istihârenin yediye kadar tekrarlanabileceğini söylemişlerdir. Bu rivayet Buhârî’deki istihâre hadisinde yer almaz.

Hangi işlerde istihare yapılır?

TDV İslâm Ansiklopedisi’ne göre istihâre, iyi veya kötü olduğu açıkça bilinen bir şeyi yapıp yapmama konusunda değil, kişi hakkında hayırlı olup olmayacağı kestirilemeyen işlerde söz konusudur. Örneğin farz bir ibadetin yapılıp yapılmaması için istihâreye gerek yoktur; ancak dinen iyi olduğu bilinen bir işin zamanı ve şekli için istihâre yapılabilir. Tarihte sefere çıkmadan, evlilikten önce ve çocuklara isim verilirken istihâre yapmak âdet olmuştur.

İstihâre, istişarenin yerini tutmaz. İbnü’l-Hâc el-Abderî istihâre ile birlikte istişare etmenin de sünnete uygun olduğunu, kişinin ikisini de ihmal etmemesi gerektiğini belirtir. Önce araştırmak, danışmak, sonra istihâre ile Allah’tan hayırlısını istemek ve ortaya çıkan sonuca razı olmak bu ibadetin özüdür.

İstihare ve rüya: doğru bilinenler

Halk arasında istihâreden sonra mutlaka rüya görüleceği ve rüyadaki renklere göre karar verileceği düşünülür. TDV İslâm Ansiklopedisi’ne göre:

• İbnü’l-Hâc el-Abderî, hadislerde ifade edilen meşru istihârenin namaz ve duadan ibaret olduğunu, ayrıca işaret almak amacıyla rüya görmek için uyumanın ve gün, isim gibi şeylerden uğur çıkarmanın bid‘at olduğunu belirtir.
• Rüyada beyaz veya yeşil görmenin hayra, siyah veya kırmızı görmenin şerre delâlet ettiğine dair görüşler şahsî tecrübelere dayanır ve dinî bir mahiyeti yoktur.
• Münâvî’nin naklettiği Enes rivayetinde istihâreden sonra kalbe ilk doğan duyguya bakılması tavsiye edilir. Buna göre içe ferahlık ve huzur gelirse o işi yapmak, sıkıntı ve darlık doğarsa yapmamak daha hayırlı görülmüştür.

Başkası adına istihâre konusunda ise Şâfiî ve Mâlikî âlimleri bunun câiz olduğunu söylerken, Mâlikî fakihi Hattâb bu uygulamanın bir dayanağını bulamadığını belirtmiştir. Hadisteki asıl uygulama, kişinin kendi işi için kendisinin istihâre yapmasıdır.

İstihare ile hacet namazı arasındaki fark

İstihâre, iki seçenek arasında hayırlı olanı istemektir; hacet namazı ise belli bir ihtiyacın giderilmesi için kılınır. Hacet namazının kılınışı ve duası için hacet duası ve hacet namazı, bir dileğin gerçekleşmesi için okunan dualar için dilek duası yazılarımıza bakabilirsiniz.

Kişiye özel dua ve ayet çalışması

Evlilik, iş, taşınma gibi önemli bir kararın eşiğindeyseniz istihâreyi kendiniz yapmanız sünnete en uygun olandır. Bu süreçte okunacak dua ve âyetleri kendi durumunuza göre konuşmak isterseniz Cihan Ali Hoca’ya WhatsApp veya telefonla ulaşabilir, ilk görüşmenin ardından online görüşmede size özel dua ve ayet çalışmasını birlikte planlayabilirsiniz.

Sıkça sorulanlar

İstihare namazı kaç rekâttır?

Buhârî’deki hadise göre istihâre için farz dışında iki rekât nafile namaz kılınır.

İstihare duası hangi hadiste geçer?

Câbir b. Abdullah’ın rivayetiyle Buhârî’de (Teheccüd 25, No. 1166; Daavât 49, No. 6382) yer alır.

İstihare namazı ne zaman kılınır?

Kerahat vakitleri dışında her zaman kılınabilir; belirli bir gece veya saatle sınırlı değildir.

İstihareden sonra rüya görmek şart mı?

Hayır. Meşru istihâre namaz ve duadan ibarettir. Rüyadaki renklere göre karar verme görüşleri şahsî tecrübelere dayanır ve dinî bir mahiyeti yoktur.

İstihare kaç kez yapılır?

Karar verilemezse Hanefî, Mâlikî ve Şâfiî âlimleri istihârenin yediye kadar tekrarlanabileceğini söylemiştir.

Başkası adına istihare yapılır mı?

Şâfiî ve Mâlikî âlimleri câiz görmüş, Mâlikî fakihi Hattâb ise bunun bir dayanağını bulamadığını belirtmiştir. Asıl olan, kişinin kendi işi için istihâre yapmasıdır.

İlgili yazılar: Hacet duası · Dilek duası · Sıkıntı duası · Tövbe duası · Namazda okunan dualar

Kaynaklar: Buhârî, Teheccüd 25 (1166); Buhârî, Daavât 49 (6382); TDV İslâm Ansiklopedisi, “İstihâre”

WhatsApp'tan Hemen Yazın Hemen Ara: +90 531 994 60 07

İlgili hizmet: Metafizik uzmanı ile online görüşme